مجازات عدم تمکین

0

برای مجازات عدم تمکین باید ابتدا تعریفی جامع از تمکین ارائه نمود در این اثنا بهتر است که به تعریف تمکین در زندگی زناشویی و شرع مقدس بپردازیم تا بتوانیم مبنای مجازات تعیین شده برای عدم تمکین را در قانون به خوبی متوجه شویم.

هنگامی که زن و مرد با هم ازدواج کردند، بر اساس شرع و قانون بایستی تکالیفی را در برابر یکدیگر انجام بدهند.

به عنوان مثال زن از حق نفقه برخوردار است و در عین حال بایستی تمکین نماید. طبق ماده 1106 قانون مدنی “در عقد دائم نفقه زن به عهده ی شوهر است. ” و در ماده ی 1107 قانون مدنی تعریف نفقه عنوان شده است که عبارت است از همه ی نیاز های متعارف و متناسب با وضعیت زن از قبیل مسکن،البسه، غذا، اثاث منزل و هزینه های درمانی و بهداشتی و خادم در صورت عادت یا احتیاج به واسطه ی نقصان یا مرض. تمکین همان گونه که در عرف شناخته می شود، به معنای انجام وظایف زن در امور کلی زندگی خانوادگی و روابط زناشویی است.

وظایف قانونی زن و مرد در قبال یکدیگر

زن و مرد تکالیفی قانونی و شرعی در قبال یکدیگر دارند که از جمله آن ها می توان به وظایف زناشویی اشاره کرد. قانون مدنی در ماده 1102 در همین زمینه می گوید: “همین که نکاح به طور صحت واقع شد روابط زوجیت بین طرفین موجود و حقوق و تکالیف زوجین در مقابل همدیگر برقرار میشود.” بنابراین زوجین موظفند با یکدیگر حسن معاشرت داشته باشند.

انواع تمکین شامل دو نوع تمکین عام و تمکین خاص است . در صورتی که زن در امور کلی زندگی مشترک و یا روابط زناشویی از همسر خود تمکین نکند ، در اصطلاح فقهی و حقوقی به وی زن ناشزه گفته می شود . مصادیق عدم تمکین در برابر شوهر عبارت است از عدم سکونت در محلی که شوهر آن را فراهم کرده است ، انتخاب شغل مغایر با شئون خانوادگی زوج ، خارج شدن از منزل بدون اجازه و اطلاع شوهر و از این قبیل. در این صورت ، عدم تمکین از جانب زن ، پیامدهای حقوقی می تواند به بار آورد که ذیلا به آنها اشاره می کنیم .

در فقه و در عرف تمکین مختص به زن است و در صورت عدم تمکین زن در برابر شوهرش، مرد می تواند ضمانت اجراهایی که در قانون پیش بینی شده است را اجرا کند. به طور مثال می تواند زن را از نفقه محروم کند یا در صورتی که در عقدنامه شرط تنصیف آمده باشد، اموال شوهر با او تقسیم نخواهد شد. با این حال در صورتی که مرد وظایف زناشویی خود را به خوبی اجرا نکند، برای زن حق و حقوقی ایجاد می شود.

این مطلب را نیز مطالعه کنید:  طلاق از طرف زن چقدر طول میکشد؟

مجازات عدم تمکین زن

در خصوص آثار عدم تمکین زن چیست ، برخی این سوال را می پرسند که مجازات عدم تمکین زن چیست . در پاسخ به این سوال باید بگوییم که مجازات قانونی ، تنها در صورتی در قبال اشخاص اجرا می شود که در قانون برای عمل آنها جرم تعیین نموده باشد .

اما عدم تمکین از سوی زن ، جرم نیست تا بتوان وی را مجازات کرد . بلکه بهتر است گفته شود که آثار حقوقی عدم تمکین از سوی زن چیست . یا به عبارت دیگر عدم تمکین از سوی زن چه پیامدهای حقوقی و قانونی به دنبال خواهد داشت . لذا در این قسمت سعی داریم تا به مهمترین آثار حقوقی عدم تمکین زن بپردازیم.

1 در صورتی که زن بدون مانع مشروع از تمکین در برابر شوهر خودداری کند، از حق دریافت نفقه محروم خواهد شد.

2 در صورت عدم تمکین، زن از برخی از حقوق مالی بعد از طلاق همچون تنصیف اموال و دارایی های مرد پس از طلاق محروم می گردد.

3 مرد با گذشت مدت زمانی از عدم تمکین غیر موجه زن، می تواند با مراجعه به دادگاه حکم ازدواج مجدد بگیرد.

مجازات عدم تمکین

بنابراین همانطور که ملاحضه می کنید، در صورتی که زن از تمکین خودداری کند، مجازات نخواهد شد و مجازات عدم تمکین زن، همان عدم بهرمندی زن از حقوق مالی خود است و در صورتی که مرد حقوق مالی زن را ادا نکند، زن نمی تواند به دادگاه مراجعه کند. نکته قابل توجه این است که مهریه در هر صورت به زن تعلق خواهد گرفت و مرد نمی تواند به بهانه عدم تمکین مهریه او را نپردازد.

گناه عدم تمکین زن از شوهر از نظر شرع

در صورتی که زن عذر شرعی نداشته باشد و از ارتباط جنسی با همسرش پرهیز کند، روایاتی وجود دارد که حاکی از آن است که  این عدم تمکین زن از شوهرش می تواند گناه باشد.  پیامبر صلی الله علیه وسلم در همین مورد حدیثی دارد که می فرمایند: “والذی نفسی بیده، ما من رجل یدعوا امراته الی فراشه فتابی علیه الا کان الذی فی السماء ساخطا علیها حتی یرضی عنها” یعنی: “قسم به کسی که جان من در دست اوست اگر مردی همسرش را به بسترش فراخواند و او امتناع ورزد، خداوندی که در آسمان است بر او خشمگین می‌شود تا زمانیکه مرد راضی شود.”

روایت دیگری از پیامبر صلی الله علیه وسلم در این زمینه وجود دارد که می فرمایند: “اذا دعا الرجل امراته الی فراشه فابت فبات غضبان علیها لعنتها الملائکه حتی تصبح” که ترجمه آن عبارت است از “هرگاه مرد، زنش را به بستر خود فرابخواند و زن به بستر شوهرش نرود و مرد، شب را در حال خشم (و نارضایتی) از همسرش سپری کند، ملائکه آن زن را تا صبح لعنت می کنند.”

مجازات عدم تمکین مرد از زن همانطور که گفته شد زن و مرد از لحظه انعقاد عقد نکاحشان، وظایفی را در قبال یکدیگر دارند و در صورتی که هرکدام با دیگری حسن معاشرت نداشته باشد، آثار حقوقی برای او به بار خواهد داشت. با این حال در اصطلاح حقوقی، فقهی و عرفی، در صورتی که مرد وظایفش را انجام ندهد، عبارت عدم تمکین برای او به کار نمی رود بلکه از عبارات ناشز یعنی شخصی که نشوز انجام می دهد، استفاده می شود.

وظیفه مرد

در صورتی که شرایط نشوز مرد بوجود بیاید، به طور مثال مرد وظایف زناشویی اش را به خوبی انجام ندهد، به گونه ای که موجب عسر و حرج زن بشود، به این معنی که شرایط مشقت باری برای زن بوجود بیاید و ادامه زندگی برای او ممکن نباشد، می تواند به دادگاه مراجعه کند و در صورت اثبات این شرایط، قاضی حکم طلاق او را از همسرش صادر می کند.

یکی از وظایفی که مرد بر عهده دارد، پرداخت نفقه به همسرش است و طبیعتا در صورتی که از این تکلیف خود سر باز زند، پیامد هایی برای او به بار خواهد داشت. ماده 53 قانون حمایت از خانواده در همین مورد می گوید: “هرکس با داشتن استطاعت مالی، نفقه زن خود را در صورت تمکین او ندهد یا از تادیه نفقه سایر اشخاص واجب النفقه امتناع کند به حبس تعزیری درجه شش محکوم می‌شود.” به این معنی که اگر زن از مرد بابت پرداخت نکردن نفقه خود، شکایت کند، دادگاه می تواند او را به شش ماه تا دو سال حبس محکوم کند.

بنابر این هرچند مرد ناشز می شود، اما همسر او نمی تواند با عنوان عدم تمکین مرد به دادگاه مراجعه کند و حق و حقوق خود را در این زمینه به اجرا بگذارد.

عسر و حرج

در ماده ی 1130 قانون مدنی از عسر و حرج صحبت شده که در صورتی که دوام زوجیت با عسر و حرج زوجه همراه باشد و این عسر و حرج در دادگاه ثابت شود و زوجه نیز دادخواست طلاق داده باشد دادگاه می تواند زوج رو اجبار به طلاق دادن همسر خود کند، در تبصره ماده مذکور عسر و حرج را تعریف کرده که بند 1 ان عبارت است ” ترک زندگی خانوادگی توسط زوج حداقل به مدت 6 ماه متوالی یا 9 ماه متناوب در مدت یک سال بدون عذر موجه….” این مورد می تواند از خصایص نشوز در مرد باشد.

مدت زمان صدور حکم عدم تمکین

روند رسیدگی به دعوای عدم تمکین با تقدیم دادخواست الزام به تمکین زوجه توسط مرد به دادگاه خانواده آغاز می شود و پس از آن که دادگاه به آن ها نوبت رسیدگی داد، اقدام بررسی شرایط و اوضاع و احوال پرونده می کند. در صورتی که شرایط عدم تمکین محرز باشد، یعنی دادگاه به راحتی تشخیص بدهد که تمکین انجام نمی گیرد، معمولا در پایان جلسه اول دادرسی رای عدم تمکین را صادر می کند.

در صورتی که در طول مدت دادرسی و صدور رای، تمکین صورت نگرفت، رای به اجرای احکام فرستاده می شود و در آن مرحله، زن به تمکین دعوت می شود و مادامی که تمکین انجام نشود، از نفقه محروم خواهد بود و در این میان مرد می تواند از دادگاه تقاضای اجازه ازدواج مجدد کند.

معمولا مدت زمان صدور حکم عدم تمکین از زمان تقدیم دادخواست تا صدور حکم حد الاقل 6 ماه است.

 با این حال دادگاه و مامورین قانون به هیچ وجه نمی توانند زن را مجبور به تمکین کنند.

به خاطر داشته باشید که زن، حتی در صورتی که ناشزه هم باشد، مستحق دریافت مهریه و اجرت المثل است.

 

این مطلب را نیز مطالعه کنید:  قانون تسهیل تنظیم اسناد در دفاتر اسناد رسمی

ضمن سپاس از همراهی شما با موسسه حقوقی رهپویان آتی‌نگر، می‌توانید اخبار و اطلاعات حقوقی را به صورت روزانه در یپج ایستاگرامی ما نیز دنبال کنید.

آیا این مطلب برای شما مفید بود؟
Leave A Reply

Your email address will not be published.

WeCreativez WhatsApp Support
پشتیبانی آنلاین شماره 1
در دسترس
WeCreativez WhatsApp Support
پشتیبانی آنلاین شماره 2
در دسترس