مجازات ضرب و جرح عمدی

0

دعوا و نزاع عمدی یکی از رفتارهایی است که می تواند منجر به پیگیری قانونی و مجازات ضرب و جرح عمدی شود. اینکه هر شخصی دارای آستانه تحریک پذیری و ظرفیت مخصوص به خود است که گاها این ظرفیت به سر حد خود می رسد، موضوعی است که می تواند در عصبانیت، تبعات سنگینی را بیافریند.

اما وقتی صحبت از ضرب و جرح می شود، ما فقط با موضوع عصبانیت مواجه نیستیم. بلکه این امر یک جرم در حوزه رفتارهای اجتماعی محسوب می شود که می تواند مجازاتی سنگین برای اشخاص ایجاد کند. در این بخش ما قصد داریم به بررسی جزای حاصله از انجام ضرب و جرح عمدی بپردازیم. توضیحات ما مبتنی بر تعاریف دقیق و آن چه که قانون در نظر گرفته است، مطرح می شود. اطلاع از مجازات و تبعاتی که ضرب و جرم می تواند با خود به همراه داشته باشد، شاید بتواند در سر آغاز مسیر کنترل خشم برای برخی از افراد مناسب تلقی شود. از این رو همراه ما باشید.

تعاریفی در باب مجازات ضرب و جرح عمدی

هر شخصی در هنگام عصبانیت و خشمگین شدن می تواند واکنش یا برخوردی متفاوت از خود نشان دهد. برخی از این برخوردها و واکنش ها منجر به رفتاری می شود که به ضرب و جرح منتهی خواهد شد. وقتی صحبت از  ضرب و جرح می شود، ما به طور واضح با دو عبارت با معنای مستقل طرف هستیم. توضیح این عبارات به شرح زیر است:

ضرب در لغت، زدن معنا می شود و از لحاظ حقوقی به صدماتی گفته می شود که وارد کردن یا انجام آن باعث از هم جدا شدن نسوخ و خونریزی در بدن نمی شود. در واقع از اثرات حاصله از ضرب بر بدن می توان به سرخ شدگی، تورم، کبودی و غیره اشاره کرد.

جرح در لغت به معنای زخم زدن ترجمه می شود که از لحاظ حقوقی به آسیب هایی گفته می‌شود که باعث از هم جدا شدن بافت های بدن خواهد شد و با خون ریزی بیرونی یا ظاهری و خونریزی درونی نیز همراه است. در واقع اثرات حاصله از جرح بر بدن شامل بریدگی، خراشیدگی و پارگی است.

در مواردی ممکن است عمل ضرب و جرح همراه با شکستگی استخوان همراه باشد یا اینکه به موجب این عمل، یکی از حواس فرد آسیب دیده از بین برود و یا مانند قبل درست کار نکند.

حتی در برخی از مواقع ضرب و جرح می تواند موجب زائل شدن عقل در فرد آسیب دیده شود. باید در نظر داشته باشید که وقتی از ضرب و جرح صحبت می شود ما با دو نوع عمدی و غیر عمدی طرف هستیم که تبعات سخت آن را باید در مجازات ضرب و جرح عمدی جستجو کرد.

در ادامه به تشریح مواد قانونی در رابطه با جزای عمل ضرب و جرح خواهیم پرداخت.

مجازات عمل ضرب و جرح عمدی

در ابتدا باید اشاره کنیم که مجازات اولیه و اصلی که در باب ضرب و جرح در نوع عمدی وجود دارد و منجر به قتل عمدی می شود، جزایی کمتر از قصاص نیست. یعنی با توجه به این موضوع که اولیای دم مقتول یا در واقع همان کسانی که بستگان درجه اول مقتول و صاحب خون او محسوب می شوند، می توانند در خواست کشته شدن قاتل را داشته باشند.

این مطلب را نیز مطالعه کنید:  حبس تعزیری

همچنین در ضرب و جرحی که منجر به قتل نمی شود و صدمات به فرد آسیب دیده وارد می شود، او می تواند عین و همانند آسیبی که متحمل شده است را بر ضارب وارد کند.

این نکته بسیار مهم است که برای تقاص از نوع عین صدمه ای که مضروب تجربه کرده است، دستور قانونی و حضور قاضی لازم است و چنین امری بدون نظر قاضی، خود می تواند جرم محسوب شود.

مهم ترین نکته در رابطه  با تقاص گرفتن در نوع همان آسیبی که مضروب دیده است، عدم امکان شبیه سازی عملی آن آسیب است. به این معنا که به طور دقیق نمی توان همان آسیبی را که ضارب وارد کرده است، بر او نیز انجام داد.

برای حل موضوع مذکور که یک مشکل محسوب می شود، قانون مبلغ یا مبالغی را برای تقاص در قالب دیه در نظر گرفته است. به این معنا که مجازات ضرب و جرح عمدی بر اساس دیه، قابل تقاص گیری خواهد بود.

بیایید به چند نمونه از مواد قانونی در رابطه با جزای ضرب و جرح نگاهی بیاندازیم.

طبق ماده 614 قانون تعزیرات مصوب سال 1375 و بند الف ماده 1 قانون کاهش مجازات تعزیری مصوب سال 1399:

اگر ضرب و جرح دارای شدتی بالا باشد به طوری که موجب نقصان یا شکستن یا از کار افتادن عضوی در بدن شود یا منتهی به مرضی دائمی یا فقدان یا نقص یکی از حواس یا منافع یا زوال عقلی قربانی شود، مرتکب به مجازاتی سنگین محکوم خواهد شد.

مجازات ضرب و جرح عمدی با توجه به توصیف بالا، علاوه بر پرداخت دیه، تحمل 6 ماه الی 2 سال حبس را به همراه دارد.

ضارب در مواردی ممکن است عمل ضرب و جرح را با استفاده از اعضای خود مانند پا، دست و دندان انجام دهد. یا اینکه از وسایلی چون سنگ، چاقو، چوب، سلاح و غیره استفاده نماید.

در صورتی که جراحت وارده، منتهی به ضایعات و آسیب های ذکر شده نشود، ضارب به عنوان کسی که وارد کننده ضربه است و از اسلحه، چاقو یا امثال آن استفاده کرده است، به مجازات محکوم خواهد شد.

مجازات فرد مذکور بر اساس تبصره 614 قانون تعزیرات سال 1375، برابر با 3 ماه الی 1 سال حبس خواهد بود.

اگر دقت کرده باشید متوجه می شوید که ماده 614، به نتایج حاصله از جرم توجه می کند؛  تبصره، وسیله ارتکاب جرم را در نظر می گیرد.

در برخی مواقع ممکن است که فرد ضارب بدون استفاده از سلاح سرد یا گرم، به شخصی ضربه ای وارد کند و این ضربه هیچ گونه آثار ظاهری حتی در حد کبودی یا سرخ شدگی در بدن قربانی ایجاد نکند.

این مطلب را نیز مطالعه کنید:  مسئولیت مدنی پزشک

در حالت مذکور، پرداخت دیه منتفی می شود. اما بر اساس ماده 567 قانون مجازات اسلامی مصوب سال 1392، مجازات ضرب و جرح عمدی امکان محکومیت از 91 روز تا 6 ماه حبس یا 11 تا 30 ضربه شلاق را به همراه خواهد داشت.

مجازات ضرب و جرح در نوع عمدی و انواع نزاع

به طور کلی دو نوع نزاع یا دو نوع ضرب و جرح، سوای از عمدی یا غیر عمدی وجود دارد:

  1. نزاع بین دو نفر
  2. نزاع دسته جمعی

در نوع نزاع بین دو نفر، چنانچه ضرب و جرح ایجاد شود، شرایط بر اساس زیر است:

  • عمل مرتکب موجب آسیب نشود و اثری بر جای نگذارد، مجازات برابر با حبس یا شلاق تعزیری درجه 7 است.
  • عمل مرتکب موجب جراحتی کمتر از مامومه (آسیب به کیسه مغز) باشد، مجازات برابر با پرداخت دیه است.
  • عمل مرتکب موجب جراحت مامومه و یا بیشتر شود، علاوه بر دیه که یک سوم دیه کامل است، حبس نیز در انتظار مرتکب خواهد بود.
  • عمل مرتکب موجب قتل شود، مجازات برابر با قصاص است.

در نوع نزاع دسته جمعی، مجازات ضرب و جرح عمدی بر اساس شرایط زیر است:

  • عمل مرتکبین اگر منجر به ضرب و جرح شود، در وهله اول مجازات برابر با 3 ماه الی 1 سال حبس است.
  • عمل اگر منجر به نقص عضو شود، مجازات برابر با حبس از 6 ماه الی 3 سال است.
  • عمل اگر مرتکب به قتل شود، مجازات حبس از 1 الی 3 سال است.

باید در نظر داشته باشید که دسته جمعی بودن نزاعی که منجر به ضرب و جرح می شود، مانع از اجرای مقررات قصاص و دیه نخواهد شد و همه مرتکبین به مجازات ضرب و جرح عمدی محکوم می شوند.

تعقیب و محکومیت مرتکب یا مرتکبین جرم ضرب و جرح عمدی

محکومیت کسی که ضربه وارد کرده است منوط به این است که شخص آسیب دیده از او شکایت کند و تقاضای دریافت دیه صدمات وارد شده به خود را انجام دهد.

اما در رابطه با آن چه که در قالب فرض در ماده 614 و تبصره آن در نظر گرفته شده است، برای تعقیب و پیگرد قانونی، نیازی به شکایت شاکی خصوصی نیست.

به این معنا که اگر ضرب و جرح منعی به یکی از آسیب های ذکر شده در ماده های مذکور باشد، یا اینکه فرد ضارب از سلاح و چاقو برای انجام عمل مجرمانه استفاد کرد باشد، بدون آن که شخص مصدوم اقدام به شکایت کند، مورد تعقیب مراجع قضایی قرار می گیرد و در نهایت بر اساس مجازات ضرب و جرح عمدی محکوم خواهد شد.

در واقع مرجع قضایی به طور رسمی و قانونی، متهم را تعقیب و مجازات می کند. زیرا این حالت از جرائم در مواد و تبصره مذکور ذکر شده است، از جرائم غیر قابل گذشت محسوب می شود.

این مطلب را نیز مطالعه کنید:  جرم افترا چیست و مجازات و ارکان آن

در رابطه با جرائم غیرقابل گذشت باید گفت که این جرائم به دلیل اینکه به جامعه زیان و آسیب وارد می کنند، نیازی به متهم خصوصی ندارد. زیرا این جرائم دارای جنبه عمومی هستند.

همچنین لازم است این که نکته را بدانید که اگر ضرب و جرح به نتایج شدید در ماده 614 منتهی گردد و در اقدام این جرم از هیچ گونه چاقو یا سلاحی استفاده نشده باشد، تعقیب در حوزه منوط به شکایت شاکی خصوصی قرار دارد.

بر اساس فرضیه مذکور، شخص آسیب دیده فقط می تواند دیه خود را مطالبه کند.

نکته ای مهم در باب ضرب و جرح

وقتی سخن از مجازات ضرب و جرح عمدی می شود، ما به طور واضح در رابطه با افراد زنده در حال صحبت کردن هستیم. به این معنا که برای تحقق جرم مذکور و مجازات آن، فرد آسیب دیده باید یک انسان زنده باشد.

به معنای واضح تر اگر شخصی به یک انسان فوت شده، ضرب یا جرحی وارد کند، عمل شنیع آن، مستقل از جرم مورد بحث این مقاله است. در واقع جرم فرد آسیب زننده به شخص مرده، تحت عنوان جنایت بر میت قابل بررسی است.

طرح شکایت ضرب و جرح

در آخر باید اشاره کنیم که در صورت پیش آمد جرمی که مورد بحث این مقاله است، باید به کلانتری محل اتفاق مراجعه کنید یا اینکه با تماس تلفنی، ماموران آن کلانتری را از نزاع با خبر نمایید. با حضور ماموران در محل نزاع یا دعوا، اتفاق بررسی شده و صورت جلسه خواهد شد.

پس از تنظیم صورت جلسه، پرونده به دادسرای محل وقوع جرم ارسال می شود که سرپرست دادسرا یا بازپرس آن را بررسی می کنند. با بررسی پرونده توسط مرجع قضایی، دلایل شاکی رسیدگی می شود. با محرز شناخته شدن جرم، احضاریه ای برای متهم ارسال خواهد شد.

پس از احراز هویت و مراحل قانونی، تفهیم اتهام پس از تحقیق صورت می گیرد که شاکی را برای معاینه به پزشکی قانونی ارجاع می دهند. برای جلوگیری از تضییع حق شاکی، بهتر است که به پزشک قانونی مراجعه شود اما اجباری در این موضوع نیست.

پس از احضار متهم و بررسی کشف حقیقت یا برائت او، پرونده به دادگاه کیفری 2 ارسال می شود و قاضی با بررسی حکم مجازات ضرب و جرح عمدی و موارد مرتبط با جرم را صادر خواهد کرد.

مواردی چون تجدید نظر در حکم نیز قبل از ارسال به اجرای احکام امکان پذیر خواهد بود.

در پایان باید در نظر داشته باشید که شرایط ذکر شده بر اساس قانون و آرایی که در دادگاه گرفته می شود، می تواند تاثیرات بسیاری در مجازات فرد مرتکب داشته باشد. از این رو استفاده از یک وکیل قانونی در مسیر دادرسی به متهم و شاکی می تواند کمک های شایانی کند. برای اطلاع از شرایط دقیق قانونی می توانید با مشاوران حقوقی ما در رهپویان مهاجر در ارتباط باشید.

5/5 - (1 امتیاز)
Leave A Reply

Your email address will not be published.

WeCreativez WhatsApp Support
پشتیبانی آنلاین شماره 1
در دسترس
WeCreativez WhatsApp Support
پشتیبانی آنلاین شماره 2
در دسترس